SORULARIMIZI FORUMUN İLGİLİ BÖLÜMÜNE YAZARSAK DAHA ÇABUK BİLGİ EDİNEBİLİRSİNİZ. FORUMDA OLMASINI İSTEDİĞİNİZ BÖLÜMLERİ İLETİŞİM BÖLÜMÜNDEN BİZE İLETEBİLİRSİNİZ. YAKINDA TRANSİSTÖR KARŞILIKLARI SİTEMİZE EKLENECEKTİR.
SİZE AİT YAZI, PROJE VEYA MAKALENİZ SİTEMİZDE DE YAYINLANMASINI İSTİYORSANIZ yazar @ kartalelektronik.com MAİL ADRESİNE GÖNDERMENİZ YETERLİ 3 YAZIDAN SONRA ADINIZ YAZAR LİSTEMİZE EKLENECEKTİR.
SİZE AİT YAZI, PROJE VEYA MAKALENİZ SİTEMİZDE DE YAYINLANMASINI İSTİYORSANIZ yazar @ kartalelektronik.com MAİL ADRESİNE GÖNDERMENİZ YETERLİ 3 YAZIDAN SONRA ADINIZ YAZAR LİSTEMİZE EKLENECEKTİR.
ELEKTRONİK KONJEKTÖR
Otolarda mekanik konjektörlerin yerini alacak bu elektronik konjektör, akülerinizinömrünü uzatacaktır.
Konjektörler, bilindiği gibi otomobillerde aküyü şarj etmekte kullanılan kontrol cihazlarıdır. Akü gerilimi belli bir seviyeye ulaşıncaya kadar akünün şarj olmasını sağlarlar, istenilen gerilime ulaşıldığında ise şarjı keserler. Bu işlem pek çok arabada mekanik rölelerle yapılmaktadır. Gerilime hassas bir röle, akü gerilimi belli bir seviyeye yükseldiğinde paletini çekerek kontaklarını açmak suretiyle alternatörün besleme sargısına giden gerilimi keser. Bu durumda alternatör gerilim üretemeyeceğinden akünün şarjı da durur. Akü gerilimi düştüğünde röle paletini bırakır ve kontaklar kapanarak alternatörün yeniden gerilim üretmesiyle birlikte aküyü tekrar şarj etmesini sağlar. Bu iş bu şekilde sürer gider.
Ancak bu tip mekanik konjektörlerin mahsurları vardır. Akünün sağlıklı olarak şarj olabilmesi, röle yayının ve kontaklarının hassasiyetine bağlıdır. Zamanla deforme olan yay ve aşınan kontaklar yüzünden akünün az veya fazla şarj olması, ömrünü önemli ölçüde azaltır.
İşte bütün bu mahzurları ortadan kaldırmak için günümüzde elektronik konjektörler kullanılmaya başlanmıştır. Şekilde görülen konjektör de bunlardan biridir. Negatif şaseli otolarda kullanılan bu konjektörün A ucu akünün ( + ) ucuna, B ucu ise alternatör besleme sargısına ( tahrik ) ucuna bağlanacaktır. Bu uçlar zaten mevcut konjektöre de bağlanmıştır. Dolayısı ile hazır olarak mevcuttur.
Devreyi fazla izaha gerek görmüyoruz. 15 Ohm'luk trimpot ile akünün istenilen gerilime kadar şarj edilip bu değerden sonra şarjın kesilmesi sağlanır. Akü gerilimi bu trimpot ile belirlenen değere ulaştığında T2 transistörü kesime giderek alternatörün beslemesini keser. Böylece şarj işlemi durur. Gerilim düştüğünde ise bu transtör iletime geçerek yeniden şarjı sağlar.
T termistörü, regülasyon eğrisinin eğilimini belirlemekte olup değeri kritik değildir. ( 47 Ohm civarında )
MALZEME LİSTESİ
R1: 100 Ohm
R2, R3 : 33 Ohm
R4: 0.05 Ohm / 5 Wat
R5: 68 Ohm
P1: 15 Ohm Trimpot
C1: 0.047 µF
Z1: 10V Zener
D1. D2: 1N4001
T: Yazıda
T1: AC128
T2: AD162
Konjektörler, bilindiği gibi otomobillerde aküyü şarj etmekte kullanılan kontrol cihazlarıdır. Akü gerilimi belli bir seviyeye ulaşıncaya kadar akünün şarj olmasını sağlarlar, istenilen gerilime ulaşıldığında ise şarjı keserler. Bu işlem pek çok arabada mekanik rölelerle yapılmaktadır. Gerilime hassas bir röle, akü gerilimi belli bir seviyeye yükseldiğinde paletini çekerek kontaklarını açmak suretiyle alternatörün besleme sargısına giden gerilimi keser. Bu durumda alternatör gerilim üretemeyeceğinden akünün şarjı da durur. Akü gerilimi düştüğünde röle paletini bırakır ve kontaklar kapanarak alternatörün yeniden gerilim üretmesiyle birlikte aküyü tekrar şarj etmesini sağlar. Bu iş bu şekilde sürer gider.
Ancak bu tip mekanik konjektörlerin mahsurları vardır. Akünün sağlıklı olarak şarj olabilmesi, röle yayının ve kontaklarının hassasiyetine bağlıdır. Zamanla deforme olan yay ve aşınan kontaklar yüzünden akünün az veya fazla şarj olması, ömrünü önemli ölçüde azaltır.
İşte bütün bu mahzurları ortadan kaldırmak için günümüzde elektronik konjektörler kullanılmaya başlanmıştır. Şekilde görülen konjektör de bunlardan biridir. Negatif şaseli otolarda kullanılan bu konjektörün A ucu akünün ( + ) ucuna, B ucu ise alternatör besleme sargısına ( tahrik ) ucuna bağlanacaktır. Bu uçlar zaten mevcut konjektöre de bağlanmıştır. Dolayısı ile hazır olarak mevcuttur.
Devreyi fazla izaha gerek görmüyoruz. 15 Ohm'luk trimpot ile akünün istenilen gerilime kadar şarj edilip bu değerden sonra şarjın kesilmesi sağlanır. Akü gerilimi bu trimpot ile belirlenen değere ulaştığında T2 transistörü kesime giderek alternatörün beslemesini keser. Böylece şarj işlemi durur. Gerilim düştüğünde ise bu transtör iletime geçerek yeniden şarjı sağlar.
T termistörü, regülasyon eğrisinin eğilimini belirlemekte olup değeri kritik değildir. ( 47 Ohm civarında )
MALZEME LİSTESİ
R1: 100 Ohm
R2, R3 : 33 Ohm
R4: 0.05 Ohm / 5 Wat
R5: 68 Ohm
P1: 15 Ohm Trimpot
C1: 0.047 µF
Z1: 10V Zener
D1. D2: 1N4001
T: Yazıda
T1: AC128
T2: AD162